23- Sılo Qız

SÜLEYMAN DOĞAN 

            SILO  QIZ  (Süleyman Doğan)

           Dersim yöresinde, halk arasında bilinen ismi Sılo Qız (Sılemano Qız dır. Nüfusta, Süleyman Doğan yazılıdır. Soyadı kanunundan önce, kişiler aile adı ve bede­ne yüklü sıfatlarla anılırlardı. Boyunun kı­salığı ve babasının adının da Silo (Süley­man) olması, ona Silo Qız (Sılemano Qız) (Küçük Süleyman) denmesine yol açmış­tır.
            Silo Qız, 1913 de Mılan köyünde doğ­duğunu belirtir. Resmi kayıtlarda doğum tarihi 1937. Oysa Silo Qız, 1937′de ikinci evliliğini yapmış, çocuk sahibi bir adam­dır
          “Ben 1937′de evliydim, çocuklarım vardı. Beni, 15 yaşınca evlendirdiler. Eşi­mi alıp babamın evine getirdim. O zaman birlikte yaşam vardı. Ancak eşimin annesi onlarla birlikte yaşamamızı  istedi. İsteği kabul görmeyince, kızını aldı götürdü, ev­lilik de bitti. Aileler bizi evlendirdikleri gi­bi, boşadılar.”
          Babası öldüğünde Silo Qız, 13 yaşındadır. -Baba mesleğini yürütür, düğünlerde, nişanlarda, sünnet düğünlerinde keman çalar ve ölümlerde ağıt yakar. Sılo, Dersim aşiretleriyle “Zazalar”  arasındaki  çatışmalar üzerinde durur. Ale Hese Kurr ile oğlu Mıstefa’nın  ağıdı,  Mudıré  Heyderi ile Bedé Heyderi’nin ağıtlarında bu kavganın 1920-25 arasında gerçekleştiği anlaşılıyor,.
         “Babam gittiği her yere beni birlikte götürürdü. Bir gün cirit oyununa götürdü, elime keman verdi, makamını tutturmayınca da beni iyice dövdü diye dığim içi beni dödü ‘havasında’ çalmamışım, dövdü beni” diye mesleğin zorluğundan yakınıyordu. Bunları anlatırken, 85 yaşındaki delikanlı, etrafına bakınıyor ve babasını arıyor gibiydi.
           Haklı olarak, eskiye gözyaşı döküyor: “Eskiden disiplin vardı, saygı vardı, kadın erkek, büyük küçük vardı, yerleri, ayrı ayrıydı. Dersim aşiret­lerinin mertlik dönemlerinde “hermete” (kadına) silahın ucu döndürülmezdi…ah o günler…
         Önceleri, babamdan öğrendiklerimle başladım. Benim söylediklerim başının kıllarından fazladır az değil ” diyor ve ekliyor “Ambar’da öldürülen Ali Ağanın ağıdı,  Lolanlılarla Balabanlılar’ın ağıdı. Aşirik Ağıdı Uso Mozık, Laç Deresi Ağıdı, .. çoğu benim…Sey Qaji ve diğer ustalar

Arama

ARŞİV

Eylül 2014
Pts Sal Çar Per Cum Cts Paz
« Ağu    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930  
Ziyaretçi Sayısı: